Ψάρεμα στην ανατολική Κύπρο: άδειες, κανόνες, φράγμα Άχνας

Από την ακτή: χωρίς άδεια, όχι όμως χωρίς κανόνες

Το Τμήμα Αλιείας και Θαλασσίων Ερευνών δημοσιεύει κάθε χρόνο τους όρους των ερασιτεχνικών αδειών αλιείας· η έκδοση για το 2026 φέρει ημερομηνία 30 Δεκεμβρίου 2025. Βασική αρχή είναι ότι απαγορεύεται κάθε μέθοδος που δεν περιγράφεται στον περί Αλιείας Νόμο και τους Κανονισμούς ή στους όρους της άδειας, με εξαίρεση το ερασιτεχνικό ψάρεμα με πετονιά και αγκίστρι από την ακτή (Κανονισμός 17Α). Ξεχωριστή άδεια για το ψάρεμα από την ακτή δεν προβλέπεται· οι τύποι αδειών αφορούν σκάφος, ψαροντούφεκο, κιούρτους και τουριστικές εξορμήσεις. Η εφαρμογή Cy-FIS, όπου οι κάτοχοι άδειας δηλώνουν κάθε εξόρμηση, είναι προαιρετική για όσους ψαρεύουν από την ακτή.

Τα ελάχιστα μεγέθη των Κανονισμών ισχύουν και στην ακτή. Μερικά παραδείγματα: σαργός (Diplodus sargus) 23 εκατοστά, τσιπούρα 20, λαβράκι 25, ροφοί 45, κέφαλοι 16, μπαρμπούνια 11, σκουμπριά 18 και σαφρίδια 15 εκατοστά. Ό,τι είναι μικρότερο επιστρέφει στη θάλασσα. Στα ψάρια της ερασιτεχνικής αλιείας πρέπει επίσης να αφαιρείται ο πάνω λοβός του ουραίου πτερυγίου, και η πώλησή τους απαγορεύεται.

Για τους κατόχους άδειας οι όροι απαγορεύουν το ψάρεμα όλη την ημέρα στις περιοχές που ορίζονται κάθε χρόνο ως περιοχές λουομένων, την αλίευση ερυθρού τόνου, ξιφία, καρχαριών και σαλαχιών, καθώς και την αλίευση περισσότερων από έναν ροφό (Epinephelus marginatus) και μία συναγρίδα ανά ψαρά ή σκάφος, ανά εξόρμηση και ανά 24ωρο. Ειδικοί περιορισμοί ισχύουν σε απόσταση 100 μέτρων από την είσοδο των αλιευτικών καταφυγίων. Όποιος ψαρεύει από την ακτή χωρίς άδεια καλά θα κάνει να τηρεί τους ίδιους κανόνες.

Άδειες για σκάφος, ψαροντούφεκο και κιούρτους

Οι ερασιτεχνικές άδειες εκδίδονται μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του Τμήματος Αλιείας, είτε με λογαριασμό CY Login είτε με αντίγραφο της ταυτότητας. Η άδεια είναι προσωπική και επιδεικνύεται μαζί με την ταυτότητα όταν τη ζητήσει εξουσιοδοτημένο πρόσωπο. Όποιος ψαρεύει από σκάφος, μπορεί να χρησιμοποιεί μόνο σκάφος που έχει δηλωθεί για το τρέχον έτος.

Από σκάφος ισχύουν όρια ανά σκάφος, ανά εξόρμηση και ανά 24ωρο: συνολικά 10 κιλά, ή 5 κιλά και ένα ψάρι ανεξαρτήτως βάρους, ή τρεις μακρύπτεροι τόνοι και 5 κιλά άλλων ειδών, όσοι κάτοχοι άδειας κι αν επιβαίνουν. Απαγορεύονται στο σκάφος τα δίχτυα, περισσότεροι από τέσσερις κιούρτοι, ηλεκτρικοί μηχανισμοί ισχύος πάνω από 800 W και το ψάρεμα με ισχυρές πηγές φωτός.

Το ψαροντούφεκο απαγορεύεται από τη δύση έως την ανατολή του ηλίου, με αυτόνομη κατάδυση, με φως και σε περιοχές λουομένων. Κάθε ομάδα φέρει πλωτή σημαδούρα κίτρινη, πορτοκαλί ή κόκκινη με κόκκινη σημαία και λευκή διαγώνια γραμμή, ορατή από 300 μέτρα, και κινείται σε ακτίνα 50 μέτρων από αυτήν. Το όριο είναι 5 κιλά και ένα ψάρι ανεξαρτήτως βάρους ανά ψαρά την ημέρα.

Θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές γύρω από τη Σωτήρα

Οι όροι αδειών απαριθμούν τις θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές όπου ισχύουν ειδικοί κανόνες. Κοντά στη Σωτήρα είναι το Παραλίμνι, το Κάβο Γκρέκο, οι Θαλασσινές Σπηλιές της Αγίας Νάπας και η ίδια η Αγία Νάπα. Χάρτη σε μορφή KMZ διαθέτει το Τμήμα Αλιείας στην ιστοσελίδα του.

Ανοιχτά της Αγίας Νάπας υπάρχει προστατευόμενη περιοχή με τεχνητούς υφάλους, όπου σύμφωνα με το Διάταγμα Κ.Δ.Π. 322/2021 απαγορεύεται η αλιεία με οποιονδήποτε τρόπο, μαζί και η ερασιτεχνική. Σε ακτίνα 150 μέτρων από το σημείο «Kerynia» απαγορεύεται επίσης η διέλευση σκαφών, εκτός από σκάφη της Δημοκρατίας και καταδυτικά σκάφη με σημαία κατάδυσης. Και στην προστατευόμενη περιοχή του Παραλιμνίου το Διάταγμα Κ.Δ.Π. 404/2017 απαγορεύει κάθε αλιεία σε περιοχή που ορίζεται από τέσσερα σημεία συντεταγμένων ανοιχτά της ακτής.

Τον Σεπτέμβριο του 2026 το Τμήμα Αλιείας έθεσε σε διαβούλευση δύο αλλαγές: τροποποίηση του Διατάγματος για το Παραλίμνι, που προσθέτει βαθύτερη ζώνη στην προστατευόμενη περιοχή αλλά επιτρέπει ξανά το ψάρεμα στη ρηχή παράκτια ζώνη υπό τους γενικούς όρους, και νέο Διάταγμα που θα απαγορεύει την αλιεία με οποιονδήποτε τρόπο, ρητά και με καλάμι από την ακτή, στη θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή «Νησιά», εντός της Ειδικής Ζώνης Διατήρησης του δικτύου Natura 2000 «Θαλάσσια Περιοχή Νησιά» (CY3000006). Η δημόσια διαβούλευση είχε ανακοινωθεί για τις 22 Σεπτεμβρίου 2026 στο Δημαρχείο Παραλιμνίου. Το αν και από πότε θα ισχύσει η απαγόρευση δεν ήταν γνωστό κατά τον έλεγχό μας στις 7 Νοεμβρίου 2026.

Αλιευτικά καταφύγια και τι μπορεί να τσιμπήσει

Το Τμήμα Αλιείας συντηρεί 16 αλιευτικά καταφύγια στην Κύπρο. Στην περιοχή Λάρνακας και Αμμοχώστου είναι η Αγία Τριάδα, το Παραλίμνι, η Αγία Νάπα, ο Ποταμός Λιοπετρίου, η Ξυλοφάγου, η Ορμήδεια, το Ξυλότυμπου, η Λάρνακα και το Ζύγι. Έχουν κατασκευαστεί για τους επαγγελματίες ψαράδες, φιλοξενούν όμως και άλλα σκάφη όταν υπάρχει χώρος. Τις ράμπες ανέλκυσης και καθέλκυσης, ανάμεσά τους στο Παραλίμνι, την Αγία Νάπα και τον Ποταμό Λιοπετρίου, μπορεί να τις χρησιμοποιεί κάθε πολίτης, εφόσον δεν εμποδίζεται η λειτουργία του καταφυγίου.

Από τη Σωτήρα το πλησιέστερο καταφύγιο είναι το μικρό καταφύγιο της Αγίας Τριάδας, περίπου 8,7 χιλιόμετρα οδικώς και γύρω στα 13 λεπτά με το αυτοκίνητο σύμφωνα με δικό μας υπολογισμό διαδρομής με το OSRM· ράμπα εκεί δεν αναφέρει το Τμήμα Αλιείας. Την πλησιέστερη ράμπα έχει ο Ποταμός Λιοπετρίου, περίπου 9,9 χιλιόμετρα οδικώς και γύρω στα 12 λεπτά με το αυτοκίνητο· το καταφύγιο στις εκβολές του ποταμού το περιγράφει ο οδηγός για τα Κοκκινοχώρια. Ως το λιμάνι της Αγίας Νάπας είναι περίπου 10,7 χιλιόμετρα και γύρω στα 16 λεπτά με το αυτοκίνητο, ως το αλιευτικό καταφύγιο του Παραλιμνίου περίπου 11,1 χιλιόμετρα και γύρω στα 15 λεπτά.

Δύο είδη που ήρθαν από την Ερυθρά Θάλασσα θέλουν προσοχή. Ο λαγοκέφαλος είναι από τα συχνότερα παραλιεύματα, κόβει με το ράμφος του δολώματα και ψάρια και περιέχει τη νευροτοξίνη τετροδοτοξίνη· δεν τρώγεται. Το λεοντόψαρο έχει δηλητηριώδεις ακτίνες, τρώγεται όμως, και το Τμήμα Αλιείας ενθαρρύνει την αλίευσή του. Και τα δύο τα περιγράφει ο οδηγός για μέδουσες, δηλητηριώδη ψάρια και φίδια.

Φράγμα Άχνας: ψάρεμα σε γλυκό νερό με άδεια

Για ψάρεμα σε υδατοφράκτες χρειάζεται πάντα άδεια του Τμήματος Αλιείας, η οποία ισχύει μόνο όσο ο υδατοφράκτης έχει κηρυχθεί ανοικτός για ψάρεμα. Το φράγμα Άχνας είναι ο μόνος υδατοφράκτης της επαρχίας Αμμοχώστου στον κατάλογο των ανοικτών για το 2026, σύμφωνα με τους όρους του 2026 όμως είναι κλειστό από την 1η Ιανουαρίου έως τις 30 Ιουνίου. Για την Άχνα και τα Πολεμίδια ισχύει επιπλέον όρος: απαγορεύεται η θανάτωση ή η μεταφορά ζωντανών ψαριών μακριά από τον υδατοφράκτη, και κάθε ψάρι απαγκιστρώνεται προσεκτικά και επιστρέφει ζωντανό στο νερό. Ως είδη της Άχνας το Τμήμα αναφέρει αστακό του γλυκού νερού (Procambarus clarkii), κυπρίνο, κουνουπιέρη, κοκκινοφτέρα, γατόψαρο, τιλάπια, λαυράκι του γλυκού νερού (Micropterus salmoides) και ηλιόψαρο.

Η άδεια εκδίδεται σε άτομα από 12 ετών και άνω, από 12 έως 18 με γραπτή συγκατάθεση γονέα ή κηδεμόνα. Παιδιά κάτω των 12 ψαρεύουν μόνο αν το όνομά τους είναι γραμμένο στην άδεια του γονέα, με τηλεσκοπικό καλάμι έως 5 μέτρα και σε απόσταση όχι μεγαλύτερη από 5 μέτρα από τον γονέα· οι ανήλικοι φορούν σωσίβιο. Το ψάρεμα επιτρέπεται από μία ώρα πριν από την ανατολή έως μία ώρα μετά τη δύση του ηλίου, μόνο από την όχθη, με ένα καλάμι, μία πετονιά και ένα αγκίστρι· το τριπλό αγκίστρι μετρά ως ένα, και στο spinning για αρπακτικά επιτρέπονται τεχνητά δολώματα με περισσότερα αγκίστρια. Απαγορεύονται δίχτυα, φανάρια, πλωτά μέσα και μη επανδρωμένες συσκευές όπως τα drones. Τα αυτοκίνητα σταθμεύουν τουλάχιστον 15 μέτρα από την ανώτατη στάθμη του νερού, ενώ φωτιά, κατασκήνωση και σκουπίδια απαγορεύονται. Οι παραβάσεις τιμωρούνται με πρόστιμο έως 8.542 ευρώ, φυλάκιση έως έξι μήνες ή και τα δύο.

Από τη Σωτήρα ως το τείχος του φράγματος είναι περίπου 15,7 χιλιόμετρα οδικώς και γύρω στα 21 λεπτά με το αυτοκίνητο, σύμφωνα με δικό μας υπολογισμό διαδρομής με το OSRM. Η BirdLife Cyprus αναφέρει το φράγμα ως τόπο φωλιάσματος της αγκαθοκαλημάνας, άρα όποιος ψαρεύει εκεί μοιράζεται την όχθη με ευαίσθητα πουλιά· περισσότερα στον οδηγό για την πτηνοπαρατήρηση. Η Σουίτα 203 στη Σωτήρα βρίσκεται ανάμεσα στο φράγμα και την ακτή και αναμένεται να είναι έτοιμη τον Μάρτιο του 2027.